Archives

Textielkunst 2016 – X9 Tegendraads Textiel

Anita Evenepoel - A closet full of clothes but nothing to wear, 2011

Deze gezamenlijke tentoonstelling van drie cultuurinstellingen uit Neerpelt en Overpelt in de Belgische provincie Limburg geeft een overzicht van wat textielkunst heden ten dage voor ons betekent. Het Provinciaal Domein Dommelhof, Cultuurcentrum Palethe en de Bibliotheek Neerpelt bundelen hun krachten om negen kunstenaars te presenteren aan het publiek: Naomi Kerkhove, Anita Evenepoel, Elif Korkmaz, Isabel Tesfazghi, Geertje Indeherberg, Walter Daems, Hélène De Ridder, An Lanckman, Kristien Laermans.

Werk van Walter Daems.
Werk van Walter Daems.
In den beginne
We staan er in tijden van Primark, Zeeman en Zalando niet meer bij stil, maar textiel voert de mens terug naar zijn wortels: het was een basisbehoefte van het eerste uur. En opvallend, al heel snel, ook in de oudste culturen, vond de primitieve mens het nodig om zijn weefsels te versieren en te verfraaien. Net als bij andere ambachten uit de oertijd, zoals het pottenbakken, deed ook hier de esthetica meteen haar intrede. Nuttige dingen werden ‘mooi gemaakt’. Het is vreemd dat het medium er zolang over heeft gedaan om zich tot een volwaardige en onafhankelijke kunstvorm te ontwikkelen. Er is natuurlijk de schitterende productie van wandtapijten geweest, waarvan we de beste exemplaren zonder meer ‘textielschilderijen’ kunnen noemen, maar het wandtapijt heeft om diverse redenen de achttiende eeuw niet overleefd, en in de moderne kunst is het op een onopvallend zijspoor geraakt.
Heeft een vorm van erfelijke belasting bij dit alles een vertragende rol gespeeld? Het denigrerende etiket ‘toegepaste vrouwenkunst’ is wellicht al te lang aan textielkunst blijven kleven. Toch is een ding zeker: aan belangstelling voor de traditionele media, met name voor de schilderkunst, heeft het nooit ontbroken. Schilders uit heden en verleden hebben zich met inzet van al hun vaardigheden over textiel gebogen, maar dan wel als onderwerp: de gewaden van Rubens en Gustav Klimt, de tafelkleden van Rembrandt en Bonnard, de jurken van Ingres en Rik Wouters, de hoed van de Vrolijke Drinker (Frans Hals) en Henriëtte (Henri Evenepoel), ze zijn vaak indrukwekkender dan de portretten van de personages die erbij staan of erin gehuld zijn.
An Lanckman werk 2.
An Lanckman werk 2.
Tastbaar en handelbaar
De redenen waarom schilders textiel door de eeuwen heen zoveel aandacht hebben gegeven en zo prominent in hun werk hebben opgenomen laten zich makkelijk raden. Het zijn uiteraard dezelfde als die waarom textielkunstenaars het materiaal vandaag zo koesteren: het is rijk en veelzijdig, tastbaar en handelbaar. Het laat de kunstenaar de vrijheid die hij/zij zoekt. Het maakt lijnvoering, vlak- en reliëfwerk mogelijk, figuratie en abstractie, realisme en fantasie, poëzie en schok. Er kan mee getekend, geboetseerd, gebeeldhouwd en gebouwd worden.
Die variatie vinden we terug in de artistieke productie van de negen kunstenaars die deelnemen aan deze tentoonstelling. Hun geselecteerde werk vormt een representatieve staalkaart van wat hedendaagse textielkunst (en bij uitbreiding hedendaagse kunst) kan inhouden. Ze schuwen geen van allen het experiment. Ze nemen het begrip textiel in zijn ruimste betekenis en dagen het materiaal zelf uit: ze snijden, branden, plooien, printen, filmen en sculpteren. Nieuwe technologieën worden met grote vanzelfsprekendheid aangewend. Het resultaat is telkens weer indrukwekkend en verrassend.
Volwassen
Hoe traag een en ander ook op gang is gekomen, vandaag kan er geen twijfel meer over bestaan; de textielkunst is na Claes Oldenburgh en Christo niet stilgevallen, integendeel. Het kind is volwassen geworden. De opzet en de titel van deze tentoonstelling laten ter zake aan duidelijkheid niets te wensen over. Ze plaatst textiel als een volwaardig kunstmedium voor het voetlicht. Toch past hier enige nuance: verscheidene exposanten knippen de band met de toegepaste kunst bewust niet door. Ze blijven mode maken, juwelen, decorstukken, kostuums. Maar ook in die creaties zit een zo grote mate van originaliteit dat ze uit hun originele context kunnen worden gelicht en ‘objecten’ worden. De bezoeker loopt hier aan tegen een combinatie van traditioneel vakmanschap met grensverleggende vormgeving en inspiratie. Voor velen zal er bij het zien van zoveel creativiteit allicht een wereld opengaan. Geen seconde te vroeg.
Openingstijden
Maandag t/m vrijdag 9.00 – 17.00 uur
Zondag 17 januari en 14 februari 14.00 – 17.00 uur
Geerte Indeherberg - Nieuwe knuffels.
Geerte Indeherberg – Nieuwe knuffels.
Deel dit artikel
FacebooktwitterredditpinterestlinkedintumblrmailFacebooktwitterredditpinterestlinkedintumblrmailby feather